Back

ⓘ Transplantacija



                                               

Langerhansovi otočići

Langerhansovi otočići, Langerhansova ostrvca ili pankreasna ostrvca su područja pankreasa koja sadrže endokrine ćelije grupirane u obliku ostrvaca razbacanih po egzokrinom pankreasu, rasporedenenih izmedu njegovih miješkova. Otkrio ih je 1869. njemački patolog i anatom Pol Langerhans, po kome su i dobila ime.

                                               

Organ (anatomija)

Ovaj članak se odnosi na organ u anatomskom smislu. Za ostala značenja riječi, pogledajte članak organ čvor. Organ je grupa tkiva koja vrši specifičnu funkciju ili grupu funkcija. Organi koji su zajednički životinjama su: srce, pluća, mozak, oči, stomak, slezena, gušterača, bubrezi, jetra, crijeva, koža, materica, mokraćna bešika, kosti. Skupina povezanih organa čini organski sistem.

                                               

Imunska privilegija

Imunska privilegija je pojava da odredena mjesta ljudskog tijela imaju "povlaštenu sposobnost" da mogu tolerirati unošenje antigena, bez ispoljavanja očekivanog imunskog odgovora na upalni proces. Transplantirano tkivo, tijelo obično prepoznaje kao strani antigen i napada ga imunskim sistemom. Medutim, na imunki povlaštenim mjestima transplantati mogu preživjeti duže vrijeme, da se odbacivanje ne dogodi. Imunski privilegovana mjesta su: testisi; oči; anageni folikul dlake. placenta i fetus; centralni nervni sistem; Vjeruje se da se imunološka privilegija, u odredenoj mjeri, pojavljuje ili ...

                                               

Hematologija

Hematologija je biološko-medicinska nauka koja pručava krv i organe koji čine krvotvorni sistem. Hematologija istražuje uzroke, dijagnozu, liječenje, prognozu i prevenciju bolesti krvi. Poznavanje bolesti krvi je usko vezano za proučavanje malignih kliničkih oblika, kao što su leukemija i limfomi. Interdisciplinarni polje koje se bavi ovim kliničkim oblicima se zove onkohematologija. Hematološka područja pokrivaju: Nedostatke hemoglobina hemoglobulinopatije; Studije transfuzije i tehnika za transfuziju; Studije koštane srži i njenih transplantacija. Studije bolesti crvenih krvnih zrnaca i ...

                                               

27. novembar

2001 – NASA saopštila da je svemirski teleskop Hubble otkrio atmosferu na jednoj planeti 150 miliona svjetlosnih godina od Zemlje, što je prvo direktno otkriće atmosfere van našeg Sunčevog sistema. 2005 – Obavljena prva transplantacija lica u Amiens, Francuska.

                                               

Imunosupresija

Imunosupresija je smanjenje aktivacije ili efikasnosti imunog sistema. Neki dijelovi samog imunog sistema imaju imunosupresivne efekte na druge, a imunosupresija se može javiti i kao neželjena reakcija na liječenje ostalih bolesnih stanja. U principu, namjerna imunosupresija se obavlja kako bi se organizam sprečio u mogućem odbacivanju transplantata pri transplantaciji organa, tretirajući autotransplantacijske bolesti, nakon transplantacije koštane srži ili liječenja autoimunih bolesti, kao što su sistemski eritemski lupus, reumatoidni artritis, Sjögrenov sindrom ili Kronova bolest. To se ...

                                               

HLA sistem leukocitnih antigena

HLA sistem leukocitnih antigena skr. od human leukocyte associated antigen obuhvata kompleks proteina na površini ćelije koji su odgovorni za reguliranje imunskog sistema kod ljudi. Grupa odgovornih gena za sintezu antigenih supstanci ovog sistema nalazi se na hromozomu 6 i kodira ćelijske proteine koji i imaju i mnoge druge funkcije. HLA geni su ljudska verzija glavnoh kompleksa histokompatibilnosti MHC, gena i njihovih produkata koji se nalaze u većini kičmenjaka zbog čega je i najviše proučavan medu svim MHC genima. Proteini kodirani od strane odredenih gena su takoder poznat kao HLA an ...

                                               

Rožnjačni endotel

Endotel rožnjače je jedan sloj endotelnih ćelija na unutrašnjoj površini rožnjače. Okrenuta je prema komori formiranoj izmedu rožnjače i šarenice. Endotel rožnjače čine specijalizirane, spljoštene, mitohondrijama bogate ćelije koje podstavljaju stražnju površinu rožnjače i okreću se prema prednjoj očnoj komori. Rožnjačni endotel upravlja transportom tečnosti i rastvorenih supstanci, preko zadnje površine rožnjače i održava je u blago dehidriranom stanju, potrebnom za optičku prozirnost.

                                               

Aloimunost

Aloimmunost je imunski odgovor na antigene koji nije specifičan za pripadnike iste vrste; oni se nazivaju aloantigeni ili izoantigeni. Dvije glavne forme aloantigena su antigeni krvnih grupa antigeni histokompatibilnosti. U aloimunitetu, tijelo stvara antitijela protiv aloantigena, koji u nekim slučajevima napadaju transfuziranu krv, alotransplantirano tkivo, pa čak i plod. Aloimunski odgovor izoimunski) rezultira odbacivanjem transplantata, što se očituje kao pogoršanje ili potpuni gubitak njegove funkcije. Suprotno tome, autoimunost je imunski odgovor na pojedine antigene. prefiks alo zn ...

                                               

Koštana srž

Koštana srž, je krvotvorno tkivo smješteno u moždinskim šupljinama kosti i u prostorima medu gredicama spužvastog koštnog tkiva. U njoj nastaju sve krvne ćelije, razgraduju se eritrociti i stvara rezerva željeza nastala raspadanjem hemoglobina.

                                               

Imunodeficijencija

Imunodeficiencija ili imunokompromis je stanje organizma u kojem je sposobnost imunskog sistema da se bori protiv zarazne bolesti i karcinoma ugrožena ili potpuno odsutna. Većina slučajeva imunodeficijencije stiče se zbog vanjskih faktora koji utiču na imunski sistem pacijenta. Primjeri ovih vanjskih faktora uključuju infekciju HIV-om i uvjete života, kao što je prehrana. U kliničkom okruženju, imunosupresija nekim lijekovima, poput steroida, može biti ili štetni učinak ili namjeravana svrha liječenja. Primjeri takve upotrebe su u presadivanju organa hirurgiji kao mjeri protiv odbacivanja ...

                                               

Malakoplakija

Malakoplakija je rijetko upalno stanje koje se ispoljava kao prisustvo papule, plaka ili ulceracije i obično zahvata urogenitalni sistem. Inicijalno je opisana 1900. kao mehki žućkasti plak. Mikroskopski nalazimo pjenaste histiocite sa bazofilnim inkluzijama zvanim Michaelis-Gutmannova tjelašca. Povezana je sa gram-negativnim bakterijama.

                                               

Astigmatizam oka

Astigmatizam je greška oka nastala usljed nepravilne zakrivljenosti rožnjače. Tada govorimo o kornealnom astigmatizmu. U astigmatizmu može učestvovati i nepravilna zakrivljenost očnog sočiva, pa onda govorimo o sočivnom astigmatizmu. U suštini u optici sočivo je iskruženi kružni dio pravilne staklene lopte. Takvi su i optički dijelovi u oku, od koji su najvažniji rožnjača i očno sočivo. Medutim, često i lopta od koje se dobijaju sočiva, nije savršeno okrugla, nego nepravilno zakrivljena. Negdje je zaokružena više, a negdje manje. Ako od takve lopte iskružimo sočivo ono neċe sabirati zrake ...

                                               

Univerzitetski klinički centar Tuzla

Univerzitetski klinički centar Tuzla je jedna od najznačajnijih medicinskih ustanova u Bosni i Hercegovini. Prostire se na 60.000 kvadrata na 3 lokacije: Centralni objekti Gradina, te u naseljima Solina i Slavinovići. Nastavna je baza Medicinskom fakultetu u Tuzli. Sastoji se od 38 organizacionih jedinica. U odredenim medicinskim granama ova ustanova je vodeća u BiH, a tu spadaju transplantacijska medicina, torakalna hirurgija i interventna radiologija. Posebno je značajan broj transplantacija u UKC Tuzla, koji je najveći u Bosni i Hercegovini, te endovaskularni tretman aneurizmi na krvnim ...

                                               

Descemetova membrana

Descemetova membrana ili Descemet membrana je bazna membrana izmedu odgovarajuće supstance rožnjače, koja se naziva i stroma i endotelnog sloja rožnjače. Sastoji se od različitih tipova kolagena nego stroma. Endotelni se sloj nalazi sa stražnje strane rožnjače. Descemetova membrana, kao bazna membrana za endotelni sloj, izlučuje se jednim slojem pločastih epitelnih ćelija koje čine endotelni sloj rožnjače.

                                               

Dušnik

Traheja, kolokvijalno nazvana dušnik, je hrskavična cijev koja povezuje grkljan i ždrijelo sa plućima, omogućavajući prolazak zraka i tako je prisutan u gotovo cijeloj grupi životinja koje udišu zrak, tj životinja s plućima. Traheja se proteže od grkljana i grana u dva primarne bronhije. Na vrhu dušnika je krikoidna hrskavica, koja ge pričvršćuje ga na grkljan. Ovo je jedini kompletni prsten, dok su ostali nepotpuni prstenovi i ojačavajuće hrskavice. Trahejski mišići spajaju se na krajevima prstenova i vertikalno spajaju trake vlaknastih vezivnog tkiva - prstenasti ligamenti traheje. Epigl ...

                                               

Hemodijaliza

Hemodijaliza je metoda odstranjivanja otpadih produkata kao što su kalijum i urea, kao i obične vode iz krvi u slučaju zatajenja bubrega. Hemodijaliza je jedna od tri terapije za zamjenu funkcije bubrega. Druge dvije su transplantacija bubrega i peritonealna dijaliza. Od svih terapija hemodijaliza je najčešći oblik liječenja bolesnika s terminalnim zatajenjem bubrega. Rutinska hemodijaliza se obavlja kod najčešće kod neležećih pacijenata koji dolaze u bolnice ili druge ustanove opremljene za hemodijalizu. Hemodijalizu na klinikama obavljaju specijalizirane medicinske sestre i tehničari. Ve ...

                                               

Ćelijski posredovana imunost

Ćelijski posredovana imunost je imunski odgovor koji ne uključuje antitijela. Umjesto toga, ova imunost je putem aktiviranja fagocita, antigen-specifičnih citotoksičnih T-limfocita i oslobadanja različitih citokina, kao odgovor na prisutni antigen. Historijski gledano, imunski system bio je odvojen u dvije grane: humoralna imunost, za koju se zaštitna funkcija imunizacije može naći u tjelesnim tekućinama, bez ćelija ili seruma i ćelijska imunost, za koji je zaštitna funkcija imunizacije bila povezana sa ćelijama. CD4 ćelije ili pomoćne T-ćelije pružaju zaštitu protiv različitih patogena. N ...

                                               

Nusrat Fateh Ali Khan

Nusrat Fateh Ali Khan, roden 13. oktobra, 1948. – umro 16. augusta, 1997), je bio umjetnik i muzičar iz Pendžaba, Pakistan, prvenstveno pjevač Qawwalija, duhovne muzike Sufija, članova mističke tradicije Islama). Time ga je uvrstio na svoju listu azijskih heroja u 2006. godini. Često je označavan kao najveći pjevač Pakistana, svih vremena. Nusrat Fateh Ali Khan je roden 13. oktobra 1948. godine u gradu Faisalabad, Pakistan. U skladu sa Guinness-ovom knjigom svjetskih rekorda, Nusrat Fateh Ali Khan drži svjetski rekord u broju izdanja, od svih Qawwali umjetnika, sa ukupno 125 izdatih albuma ...

                                               

Zatajenje srca

Zatajenje srca ili srčana insuficijencija – često označavano i kao kongestivno zatajenje srca – nastaje kada je srce nije u stanju da pumpa dovoljno snažno za održavanje protoka krvi da zadovolji potrebe organizma. Izrazi hronično zatajenje srca i/ili kongestivno zatajenje srca često se koriste kao sinonim za kongestivno zatajenje srca. Znakovi i simptomi obično uključuju nedostatak daha, pretjeran umor i oticanje nogu. Kratkoća daha je obično lošija u nedostatku fizičkih vježbi a pojava ležećih apnea i paroksizmalno noćno otežano disanje može noću probuditi osobu. Ograničena sposobnost vj ...

                                               

Ascites

Ascites izraz je za nakupljanje tekućine u peritonealnoj šupljini. Zdravstveno stanje je takoder poznato kao hidroperitoneum. Iako najčešće nastaje zbog ciroze i teške bolesti jetre, njegova prisutnost može značiti druge značajne zdravstvene probleme.

                                               

2005.

22. decembar - Izdata 3.r1 verzija Debian Linux distribucije. 7. decembar - Haški bjegunac, hrvatski general Ante Gotovina, uhapšen u Španiji na Kanarskim ostrvima. On je bio u bjekstvu od jula 2001. zbog optužbi Haškog tribunala za zločine protiv čovječnosti nad Srbima tokom vojne operacije "Oluja".

                                               

Mokraćni sistem

Mokraćni, urinarni ili eksrecijski sistem čine: bubrezi, mokraćovodi, mokraćna bešika i mokraćna cijev. U tijelo svih živih bića, uključujući i čovjeka, stalno se unose razne tvari koje su potrebne za njegovu izgradnju ili služe kao izvor energije.Prilikom promjene tih tvari, tj. u procesima metabolizma, u tijelu nastaju i štetni proizvodi, koji se moraju što prije izdvojiti i izbaciti iz organizma. Postoji više puteva za izdvajanje štetnih tvari, a glavni su: koža i pluća, bubrezi. Najveća količina štetnih tvari izdvaja se preko bubrega. Prestanak rada bubrega doveo bi do smrtonosnog trov ...

                                               

Spisak guvernera Pennsylvanije

Guverner Commonwealtha Pennsylvania je najviša izvršna funkcija u vladi američke savezne države Pennsylvanije, kao i vrhovni komandant vojnih snaga Nacionalne garde ove savezne države. Guverner ima dužnost da provodi državne zakone, te mogućnost da odobri one zakone koje donosi zakonodavna skupštine, a ima mogućnost i da uloži veto na predložene zakone. On takoder ima mogućnost i da sazove zakonodavnu skupštinu. Guverner može dati pomilovanje osim u slučajevima veleizdaje, ali samo uz preporuku odbora za pomilovanja. U svojoj historiji, Pennsylvania je imala 46 guvernera, a prije proglašen ...

                                               

Monoklonska аntitijela

Monoklonska antitijela su monospecifična antitijela koja su medusobno identična, jer su nastala iz identičnih imunskih ćelija koje su klonirane od jedne ćelije roditelja. Razlikuju se od poliklonskih antitijela, koja se formiraju iz nekoliko različitih imunskih ćelija. Monoklonska antitijela imaju monovalentni afinitet, pošto se vežu za isti epitop. Za gotovo svaku supstancu moguće je proizvesti monoklonska antitijela koja se specifično vežu za nju. Ona se zatim mogu upotrijebiti za detekciju ili prečišćavanje te supstance. Ova antitijela su postala važan alat u biohemiji, molekularnoj bio ...

                                               

Ministarstvo zdravstva Federacije Bosne i Hercegovine

Ministarstvo zdravstva Federacije Bosne i Hercegovine ili Federalno ministarstvo zdravstva jedno je od 16 ministarstava u sastavu Vlade Federacije Bosne i Hercegovine, nadležno za zdravstveni sistem u tom entitetu. Sjedište se nalazi u Titovoj ulici u Sarajevu, dok se na njegovom čelu trenutno nalazi Vjekoslav Mandić.

                                               

Sve o mojoj majci

Sve o mojoj majci španski je dramski film koji je napisao i režirao Pedro Almodóvar 1999. godine, a glavne uloge tumače Cecilia Roth, Marisa Paredes, Antonia San Juan, Penélope Cruz i Candela Peña. Radnja filma potječe iz ranijeg Almodóvarovog filma Cvijet moje tajne iz 1995. koji prikazuje studente medicine koji se obučavaju u tome kako uvjeriti ožalošćenu rodbinu da omoguće upotrebu organa za transplantaciju, usredotočujući se na majku tinejdžera koji je poginuo u saobraćajnoj nesreći. Sve o mojoj majci bavi se složenim pitanjima kao što su AIDS, homoseksualnost, transseksualizam, religi ...

                                               

Donja šuplja vena

Donja šuplja vena je velika vena koja prenosi deoksigeniranu krv iz donje i srednje tijelesne regije u desnu pretkomoru srca. Nastaje spajanjem desne i lijevog zajedničke ilijačne vene, obično na nivou petog slabinskog pršljena. Donja šuplja vena je donja od dvije šuplje vene venae cavae, dvije velike vene koje nose deoksigeniranu krv iz tijela u desnu srčanu pretkomoru: donja šuplja vena donosi krv iz donje polovine tijela, dok gornja šuplja vena sprovodi krv iz gornje polovine tijela. Šuplje vene pored srčanog sinusa, koji prenosi krv iz mišića samog srca zajedno čine venske sudionike fu ...

                                               

Imbibicija

Imbibicija je posebna vrsta difuzije kada se voda upija u čvrste materije – koloide, izazivajući ogroman porast zapremine. Primjeri uključuju upijanje vode sjemenkama i suhim drvetmo. Bez pritiska imbibicije, klice nisu u stanju da izadu iz zemlje na otvoreno, a bez toga oni se vjerovatno ne bi mogli uopće razviti. Imbibicija je difuzija koja nastaje kretanjem vode skupa sa koncentracijskim gradijentom, gdje sjemena i drugi takvi materijali su gotovo bez vode koju lahko upijaju. Potencijalni gradijent vode izmedu apsorbenta i upijajane vode, od suštinskog je značaja za imbibiciju. Osim tog ...

                                               

ABO sistem krvnih grupa

Medicinski značaj krvnih grupa ovog sistema antigena posebno se ogleda u transfuziji krvi, zbog moguće inkompatibilnosti antigena i antitijela donora i primatelja, kao što je prikazano u prethodnom poglavlju. Pored toga, zapažena je značajna asocijcija pojedinih krvnih grupa i prijemčivosti osoba za odredene bolesti. Najčešće je proučavana povezanost ABO fenotipova i gastričnih i duodenalnih ulcera. Pri tome je primijećena veća incidenca gastričnih i duodenalnih ulcera 30 % kod individua O krvne grupe, u odnosu na pripadnike grupa A i B. Ta otkrića su, izmedu ostalog, inicirala niz istraži ...

                                               

Transfuzija krvi

Transfuzija krvi proces je prenošenja krvi ili krvnih produkata iz cirkulatornog sistema jedne osobe u cirkulatorni sistem druge osobe. Transfuzija krvi može spasiti život u nekim situacijama, poput velikog gubitka krvi, ili se može koristiti radi nadoknadivanja izgubljene krvi tokom hirurške operacije. Transfuzija krvi može se koristiti kod liječenja teže anemije ili trombocitopenije uzrokovane krvnom bolešću. Osobama koje pate od hemofilije ili srpastoćelijske anemije potrebne su češće transfuzije krvi.

                                               

S-Nitrozoglutation

S -Nitrozoglutation je endogeni S -nitrozotiol koji ima kritičnu ulogu u signalizaciji dušik-oksida i izvor je bioraspoloživog NO. NO ne postoji u ćelijama sa SNO koji služe kao endogeni nosači NO-a i donori. SNO spontano oslobadaju NO različitom brzinom i mogu biti snažni terminatori slobodnih radikala reakcijama širenje lanca, direktno reagirajući sa ROO radikalima, dajući nitro derivate kao krajnje proizvode. NO generira se unutarćelijski, iz enzima sintza dušičnog oksida: nNOS, eNOS i iNOS, a prepoznata je kao izvor in vivo mnogih SNO. U kisikovim puferima, medutim, stvaranje SNO nasta ...

                                               

Sertolijeve ćelije

Sertolijeva ćelija jest "medicinska sestra" ćelija testisa koja je dio semniferne tubule i pomaže u procesu spermatogeneze, u proizvodnji sperme. Aktivira se folikul-stimulirajućim hormonom koji izlučuje adenohipofiza, na svojim membranama ima FSH receptor. Nalazi se posebno u zglobnim sjemeničkim tubulama. Razvoj Sertolijevih ćelija usmeren je na testis determinirajući faktor, koji odreduje testisni protein.

                                               

Hepatitis A

Hepatitis A je akutno zarazno oboljenje jetre uzrokovano virusom hepatitisa A. U mnogim slučajevima javlja se veoma malo simptoma ili ih uopće nema, posebno kod mladih osoba. Vrijeme koje protekne izmedu infekcije i pojave simptoma, kod onih kod kojih se razviju, je izmedu dvije i šest sedmica. Kada simptomi postoje, oni obično traju osam sedmica i mogu da budu u vidu: mučnine, povraćanja, proliva, žutila kože, groznice i abdominalnog bola. Oko 10–15% ljudi doživi ponovno vraćanje simptoma tokom šest mjeseci nakon prvobitne infekcije. Akutno zatajenje jetre rijetko može da se desi, s tim d ...

                                               

Mandy Patinkin

Mandel Bruce "Mandy" Patinkin američki je pozorišni, filmski i televizijski glumac i tenor. On je priznat interpretator muzike Stephena Sondheima i poznat je po svom radu u mjuziklima, odigravši ikonske uloge kao što su Georges Seurat u Sunday in the Park with George, Archibald Craven u The Secret Garden ili Burrs u The Wild Party. Glumio je i u TV-serijama Chicago Hope, Ko živ, ko mrtav, te u prve 2 sezone Zločinačkih umova. Najpoznatiju filmsku ulogu ostvario je u filmu The Princess Bride kao Inigo Montoya. Drugi poznatiji filmovi u kojima se pojavio jesu Alien Nation, Yentl, Men with Gu ...

                                               

Keratokonus

Keratkonus je degenerativni poremećaj oka u kojem strukturne promjene unutar rožnjače izazivaju njeno tanjenje i promjene na više konični oblik od normalnije postepene zakrivljenosti. Keratokonus može izazvati značajne distorzije vida, s više slika, a kod osobe se sve ćešće javlja osetljivost na svjetlost. Obično se dijagnosticira u adolescentnim godinama osobe. Ako značajno utiče u oba oka, pogoršanje vida može uticati na sposobnost osobe da vozi automobil ili normalno čita ispis.

                                               

Andrzej Duda

Andrzej Sebastian Duda je poljski pravnik, političar, predsjednik Poljske od 6. augusta 2015. 24. maja 2015. izabran je za predsjednika poljske države. Prije toga, bio je član konzervativne stranke "Zakon i pravda" pol. Prawo i Sprawiedliwość vladajuće nakon izbora 2015. godine. U periodu 2014.–2015. vršio je funkciju člana Evropskog parlamenta ispred ove stranke.

                                               

Dolina vukova

Dolina vukova ili Dolina lavova jest turski ratni film snimljen 2006. godine. Baziran je na istoimenom serijalu u kojem su glavne uloge ostvarili Nefise Karatay i Gürkan Uygun. Film počinje pisanjem pisma generala turske vojske njegovom prijatelju, koji u njemu spominje zarobljavanje 11 turskih vojnika od strane vojske SAD-a. U nekim dijelovima filma prikazane su slične torture prema zatvorenicima koje su američki marinci sprovodili u zatvoru Abu Ghraib, a iste scene su prikazane i u filmu Put za Guantanamo. Ovaj film često se spominje kao turski Rambo. Budžet filma iznosio je 10.2 miliona ...

                                               

Spisak dobitnika Nobelove nagrade za fiziologiju ili medicinu

Spisak dobitnika Nobelove nagrade za fiziologiju ili medicinu obuhvata sve laureate u periodu od 1901. do danas. Nobelova nagrada za fiziologiju ili medicinu je jedna je od pet Nobelovih nagrada koju dodjeljuje Švedska kraljevska akademija nauka svake godine za izuzetna otkrića u području fiziologije i medicine. Nagrada nije dodjeljivana tokom devet godina i to od 1915. do 1918, 1921, 1925, i perioda od 1940. do 1942. Bilo je i pet godina za koje je dodjela Nobelova nagrada za fiziologiju ili medicinu odgadana za narednu godinu. Nagrada nije dodijeljena 1914. godine, jer je Nobelov odbor z ...

                                               

Jam

Jam je uobičajeni naziv za neke biljne vrste iz roda Dioscorea, porodice Dioscoreaceae, koje imaju jestive gomolje. Iz ove porodice na Balkanu u divljini raste D. balcanica. To su višegodišnje zeljaste povijuše koje su kultivirane za potrošnju škrobnih krtola, u Africi, Aziji, Latinskoj Americi, na Karibi ma i Okeaniji. Postoje mnoge sorte jama. Iako se neki varijeteti slatkog krompira Ipomoea batatas takoder nazivaju jam u dijelovima Sjedinjenih Država i Kanade, slatki krumpir nije iz porodice Dioscoreaceae već spada u srodnički nevezane povijuše sabahčića, porodica Convolvulaceae.

                                               

Široka fascija

Široka fascija je duboka fascija bedra. Obuhvata mišiće bedara i formira vanjsku granicu fascijske dijelove bedara koji su interno razdvojeni medumišićnim pregradam. Fascia lata je zadebljana na svojoj bočnoj strani, gde formira iliotibijski trakt, strukturu koja teče do tibije i služi kao mesto vezanja mišića.

Transplantacija
                                     

ⓘ Transplantacija

Transplantacija predstavlja zamjenu nefunkcionalnog organa putem hiruške intervencije. Ovakve procedure se najčešće izvode kod životno ugroženih osoba i nešto rjede u cilju poboljšanja osnovnog kvaliteta života kod hroničnih bolesti koje se mogu tretirati na ovaj način.

Transplantacija je, dakle, presadivanje tkiva i organa kalema, transplantata isključivo se realizira u okviru ljudske medicinske djelatnosti, izuzimajući prirodno formiranje zigota kome prethodi unošenje ili implantacija stranog genetičkog materijala – spermatozoida. Uspješnost transplantacijskih zahvata uveliko ovisi o poznavanju imunogenetičke konstitucije donora i recipijenta. Tumori su, takoder, strana tkiva za svoje nositelje, jer su van kontrole održavanja homeostaze, tj. organizaciono – funkcionalnog integriteta organizma.

                                     

1. Kategorizacija

U medicinskoj praksi se primjenjuje više oblika i obima presadivanja, koji se svode u četiri osnovne kategorije.

  • Ksenotransplantacija je takva operacija u kojoj se tkivo ili organ individue jedne biološke vrste presaduje pripadniku neke druge vrste.
  • Autotransplantacija je presadivanje tkiva sa jednog na drugi dio iste osobe.
  • Alotransplantacija se obavlja izmedu genetički nesrodnih jedinki iste vrste organizama.
  • Izotransplantacija podrazumijeva zahvat pri kojem se transplantat prenosi genetički identičnim organizmima jednojajnim blizancima.

Uspješna transplantacija je moguća samo u uvjetima pune imunološke tolerantnosti primatelja u odnosu na osobenosti transplantata. Reakcije odbacivanja, koje nastaju zbog inkompatibilnosti nepodudarnosti tkiva davatelja i primatelja, počivaju na sistemu ćelijskog imuniteta. Antigeni histokompatibilnosti su genetički determinirani i u genealoškim stablima se ponašaju po generalnim principima Mendelovske genetike. Pojava, intenzitet i brzina odbacivanja ovise o antigenoj aktivnosti transplantata na osnovu čega se diferenciraju jaki i slabi, odnosno glavni i sporedni antigeni. U prvoj kategoriji je glavni kompleks histokompatibinosti MHC, a u drugoj niz ostalih gena, kao što su Ir, Bf, C itd.

Transplantaciona medicina zahtjeva posebnu edukaciju osoblja, specijalnu opremu i sveobuhvatno preoperativno i postoperativno nadgledanje pacijenta, kako bi se mogućnost odbacivanja organa svela na najmanju moguću mjeru.

Najveći broj presadivanja odnosi se na bubrege zbog zatajivanja bubrežne funkcije.

                                     

2. Donori organa

Donori organa za transplantaciju mogu biti žive ili preminule osobe kadaverična transplantacija.

U odnosu na uzrok smrti i okolnosti pod kojim je ona nastupila, postoje tri različita tipa kadaveričnih donora:

  • Donori koji su umrli od kardiopulmonalnog zastoja CPA donors,
  • Donori s moždanom smrću donori s kucajućim srcem, heart-beating donori,
  • Donori s nekucajućim srcem non-heart-beating donori, NHB donori.
                                     

3. Transplantacijska tkiva i organi

Organi

  • Gušterača samo od preminule osobe
  • Bubreg od preminule ili žive osobe
  • Jetra od preminule ili žive osobe
  • Srce samo od preminule osobe
  • Crijeva od preminule ili žive osobe
  • Želudac samo od preminule osobe
  • Pluća od preminule ili žive osobe

Tkiva, ćelije i tečnosti

  • Langerhansova ostrvca
  • Koža
  • Koštana srž od žive osobe
  • Rožnjača samo od preminule osobe
  • Krvni sudovi samo od preminule osobe
  • Srčani zalisci samo od preminule osobe
  • Kost od preminule ili žive osobe
  • Krv od žive osobe
                                     

4. Vrste transplantata

  • Alotransplantat je transplantat koji se prenosi s jednog bića na drugo u istoj vrsti npr. s jednog čovjeka na drugog, ali genetički različitih.
  • Ksenotransplantat je transplantat čiji donor i primatelj pripadaju različitim vrstama npr. prenošenje sa životinje na čovjeka.
  • Autotransplantat je transplantat kojemu je donor ujedno i primatelj npr. presadivanje kože sa jednog dijela tijela na drugi.
  • Izotransplantat je transplantat čiji su donor i primatelj isti s obzirom na tkivne srodnosti što podrazumijeva transplantaciju izmedu jednojajčanih blizanaca.
Free and no ads
no need to download or install

Pino - logical board game which is based on tactics and strategy. In general this is a remix of chess, checkers and corners. The game develops imagination, concentration, teaches how to solve tasks, plan their own actions and of course to think logically. It does not matter how much pieces you have, the main thing is how they are placement!

online intellectual game →